اقتصاد ایران

صنایع:

۱- صنعت نفت و گاز:

این صنعت، ستون اصلی اقتصاد ایران است. ایران با داشتن حدود ۱۶۰ میلیارد بشکه ذخایر نفت (۱۰ درصد جهان) و ۳۴ تریلیون مترمکعب گاز طبیعی (۱۵ درصد جهان)، یکی از بزرگ‌ترین تولیدکنندگان انرژی است. تولید نفت در ژانویه ۲۰۲۵ حدود ۳.۲۸ میلیون بشکه در روز بوده، اما صادرات به دلیل تحریم‌ها به ۵۰۰ هزار بشکه کاهش یافته است.

سرمایه‌گذاری در فناوری استخراج، پالایشگاه‌ها و توسعه میادین گازی (مثل پارس جنوبی) می‌تواند ظرفیت تولید را افزایش دهد و با رفع موانع بین‌المللی، بازارهای صادراتی را گسترش دهد.

۲- پتروشیمی:

صنعت پتروشیمی ایران با تولید سالانه بیش از ۷۰ میلیون تن، یکی از پیشروترین بخش‌ها در خاورمیانه است. ارزش صادرات پتروشیمی در سال ۲۰۲۴ حدود ۱۵ میلیارد دلار برآورد شده که نشان‌دهنده رشد ۵ درصدی نسبت به سال قبل است. سرمایه‌گذاری در زنجیره ارزش، تولید محصولات نهایی و ورود به بازارهای جهانی، به‌ویژه با همکاری شرکای خارجی، از فرصت‌های این حوزه است.

۳- خودروسازی:

ایران با تولید ۱.۲ میلیون خودرو در سال ۲۰۲۴، بزرگ‌ترین تولیدکننده خاورمیانه است. اما کیفیت متوسط و وابستگی به واردات قطعات، چالش‌هایی جدی‌اند. سرمایه‌گذاری در تولید خودروهای برقی و ارتقای زنجیره تأمین داخلی، به‌ویژه با شراکت خارجی، می‌تواند این صنعت را متحول کند.

۴- فناوری و نوآوری:

بازار فناوری ایران در سال ۲۰۲۴ به ۲۴.۵ میلیارد دلار رسید و پیش‌بینی می‌شود تا ۲۰۲۹ به ۳۰ میلیارد دلار برسد. با وجود ۴ میلیون فارغ‌التحصیل دانشگاهی، این بخش ظرفیت بالایی در نانوتکنولوژی، بیوتکنولوژی و استارتاپ‌ها دارد. سرمایه‌گذاری در اکوسیستم نوآوری و زیرساخت‌های دیجیتال، بازدهی بلندمدت خواهد داشت.

اقتصاد ایران، با تکیه بر منابع طبیعی غنی و موقعیت استراتژیک، از ظرفیت‌های بالقوه‌ای برخوردار است که می‌تواند با همکاری اقتصادی و سرمایه‌گذاری هدفمند، به شکوفایی برسد. ورود عربستان سعودی به‌عنوان شریکی اقتصادی می‌تواند نقشی کلیدی در این مسیر ایفا کند.

با این حال، اقتصاد ایران با چالش‌هایی روبه‌روست. تحریم‌های بین‌المللی، دسترسی به فناوری‌های پیشرفته و سرمایه خارجی را محدود کرده است.  ورود عربستان سعودی می‌تواند این معادله را تغییر دهد. با سرمایه‌گذاری در پروژه‌های مشترک نفت و گاز، عربستان می‌تواند فناوری و منابع مالی خود را با ظرفیت‌های خام ایران ترکیب کند و زنجیره تولید منطقه‌ای را تقویت نماید.

در بخش پتروشیمی، همکاری با شرکت‌هایی چون سابیک، امکان دسترسی ایران به بازارهای جهانی را فراهم می‌کند. سرمایه‌گذاری عربستان در زیرساخت‌های حمل‌ونقل و لجستیک ایران، مانند بندر چابهار، می‌تواند این کشور را به هاب ترانزیتی متصل به بازارهای عربی و آفریقایی بدل کند.

علاوه بر این، تجربه عربستان در تنوع‌بخشی اقتصادی (چشم‌انداز ۲۰۳۰) می‌تواند الگویی برای توسعه صنایع غیرنفتی ایران باشد. صندوق همکاری‌های ایران و عربستان نیز با تسهیل این تعاملات، پلی میان بخش دولتی ایران و بخش خصوصی عربستان ایجاد می‌کند.